KANNT ÞÚ SKYNDIHJÁLP?
Hér er að finna fimmtán spuringar sem hjálpa fólki að átta sig á skyndihjálparkunnáttu sinni.
Rétt!
Því miður ekki rétt
Rétt svar er: .
1. Vinur þinn fær skyndilegan höfuðverk, á erfitt með mál og er greinilega máttlaus og dofinn öðrum megin í líkamanum. Hvað gæti verið að hjá honum?
| heilablóðfall | |
| hjartaáfall | |
| flog |
2. Frænku þinni, sem er með þekkt ofnæmi fyrir hnetum, fer að líða illa eftir að hafa borðað súkkulaðiköku. Þig grunar að um bráðaofnæmi sé að ræða. Hver gætu einkennin verið?
| skjálfti, svimi, óstjórnlegur hósti og hnerri | |
| öndunarerfiðleikar, útbrot, ógleði og kviðverkir | |
| sljóleiki, blæðingar úr slímhúð í munni og uppköst |
3. Lífslíkur einstaklings eftir hjartastopp geta einkum ráðist af því:
| hversu gamall einstaklingurinn er og hvert líkamlegt form hans er | |
| hversu oft er hægt að gefa honum hjartarafstuð á staðnum | |
| hvort endurlífgun er beitt á fyrstu mínútum eftir hjartastoppið |
4. Vinur þinn skar sig illa á hendi þegar hann var að vaska upp. Það blæðir mikið úr sárinu. Hvað er best að gera?
| binda þétt með bandi eða sárabindi rétt fyrir ofan sárið og hringja í 112 | |
| leyfa blóðinu að vætla úr sárinu, alls ekki snerta það, og hringja í 112 | |
| þrýsta beint á sárið t.d. með hreinum klút eða grisju |
5. Þú ert í fjölskylduboði og einn af frændum þínum fer að kvarta um verk fyrir brjósti. Hvaða ráðum ættir þú að fylgja?
| Pétur frændi: Svona svona honum batnar. Sjáum til í smá stund, honum er bara illt eftir matinn enda var hann allt of kryddaður | |
| Anna frænka: Láttu hann setjast niður og hvíla sig og hringdu í 112 | |
| Siggi frændi: Hjálpaðu honum inn í rúm og leyfðu honum að hvíla sig svolítið |
6. Það getur verið ansi erfitt að segja til um það hvort einhver er beinbrotinn, en hver eru helstu einkennin sem þú ættir að leita eftir?
| verkur, mar, bólga, blæðing | |
| heitur útlimur, bólga, höfuðverkur | |
| verkur og þrýstingur í útlim, roði á húð |
7. Þú ert á leikvelli og barn í þinni umsjón dettur niður úr klifurgrind og lendir illa á fæti. Þig grunar að barnið hafi fótbrotnað. Hvað er rétt að gera?
| biðja barnið um að stíga varlega í fótinn og sjá hvort það getur gengið | |
| biðja barnið að hreyfa fótinn eins lítið og hægt er og skoða fótinn | |
| bíða aðeins og sjá til hvort verkurinn hverfur ekki |
8. Vinur þinn sem er með sykursýki kvartar um vanlíðan. Hann er svangur, með höfuðverk og skelfur svolítið. Hvað er best að gera?
| gefa honum eitthvað að drekka eða borða, helst eitthvað sykurlaust | |
| gefa honum strax eitthvað sykrað að drekka eða borða | |
| hjálpa honum að sprauta sig með insúlíni og hringdu í 112 |
9. Barnið þitt fær höfuðhögg. Fyrst á eftir þarftu einkum að hafa eftirfarandi í huga:
| barnið þarf helst að sofna sem fyrst til að jafna sig eftir höfuðáverkann | |
| barnið má sofna en nauðsynlegt er að fylgjast vel með ástandi þess | |
| passa vel upp á að barnið sofni ekki fyrstu 4 tímana eftir höfuðhöggið |
10. Hvernig getur þú hjálpað þeim sem fær flog/krampa?
| setja eitthvað í munninn á honum | |
| reyna að halda honum föstum | |
| reyna að verja hann fyrir áverkum |
11. Þú ert úti á lífinu með skólafélögum. Ein kona í hópnum, sem þú veist að hefur verið í óreglu og tekur reglulega inn lyf, fer að finna fyrir vanlíðan og hegðar sér einkennilega. Hvaða upplýsingum ættir þú að leita eftir?
| hvort hún hefur tekið eitthvað ólöglegt inn og ef svo, hvar hún fékk efnin? | |
| hvað hún hefur verið að taka inn, hvenær og hversu mikið? | |
| hvenær hún tók lyfin, af hverju og í hvern á að hringja? |
12. Ef þú lendir í því að þurfa að meta ástand slasaðra og hvort þörf er á frekari aðstoð:
| er nóg að líta á fólk og spyrja hvort það finnur til | |
| þarf að skoða fólk, meta meðvitund og öndun og hvort úr því blæðir | |
| er best að gera sem minnst og bíða eftir því að fagfólk komi á staðinn |
13. Ef þú kemur að slysi þar sem fleiri en tveir eru slasaðir, hverjum áttu að sinna fyrst?
| þeim sem er hljóðlátur | |
| þeim sem hrópar hæst á hjálp | |
| þeim sem grætur sárast |
14. Við endurlífgun á að blása tvisvar sinnum:
| kröftuglega í um eina sekúndu – þangað til brjóstkassi lyftist | |
| hægt í um eina sekúndu – þangað til brjóstkassi lyftist | |
| eins hratt og kröftuglega og mögulegt er |
15. Þú kemur að manni sem þarf að endurlífga. Hversu hratt á að hjartahnoða fullorðinn mann við endurlífgun?
| 100 sinnum á mínútu, sama hvort hlé er tekið til að blása í viðkomandi eða ekki | |
| á taktinum 80 til 100 sinnum á mínútu, varast að gera það of kröftuglega | |
| á taktinum 100 til 120 sinnum á mínútu |
Einkun af 10
Þekking þín í skyndihjálp er nokkuð góð.
Þekking þín í skyndihjálp þín er í meðallagi.
Þekking þín í skyndihjálp er léleg.
Vissir þú að oftast eru það vinir eða ættingjar sem fyrstir koma á vettvang þegar einhver slasast eða veikist alvarlega? Stutt skyndihjálparnámskeið hjá Rauða krossinum getur gert þér kleift að bjarga mannslífi þegar mínútur skipta máli.