Sjúkrabílar Rauða krossins og bílstjórar þeirra við Slökkvistöðina í Tjarnargötu árið 1944.

Tæknivæddar sjúkraflutningar eru árangur tæplega 80 ára starfs Rauða krossins. Þegar félagið var stofnað 1924 var einn sjúkrabíll til á landinu, staðsettur í Reykjavík, og þeir sem ekki gátu farið með honum fóru á sjúkrahús annað hvort í burðargrind, með hesti eða þá alls ekki. Tveimur árum síðar var fyrsti sjúkrabíll Rauða krossins keyptur til landsins, ítalskur Fiat með kraftmikla vél og góða aksturshæfileika í snjó.

Síðan samningur við velferðarráðuneytið um rekstur bílanna var undirritaður í árslok 1997 hefur meirihluti bíla verið endurnýjaður, með það í huga að sameina öryggi og hagkvæmni í rekstri.

Í dag líta sjúkrabílarnir svona út en þeir komu fyrst á göturnar sumarið 2021. Copyright: Friðrik Jónas Friðriksson, 2021

Algengar spurningar og svör

Einstaklingur, sem fluttur er með sjúkrabíl og nýtur sjúkratrygginga Sjúkratrygginga Íslands, greiðir alltaf fast gjald óháð vegalengd. Það gjald er nú 7.553 kr. frá og með 1.1.2022. Þó svo að einstaklingur sé fluttur oftar innan 24 tíma er aðeins greidd sú fjárhæð. Ellilífeyrisþegar 70 ára og eldri greiða þó lægra gjald eða 5.665 kr. samkvæmt ákvörðun Rauða krossins um að niðurgreiða sjúkraflutninga þeirra um 25%. Örorkulífeyrisþegar, sem eru með 60% örorku eða meira, fá 50% niðurgreiðslu en þeir þurfa þó að sækja um það sérstaklega til Rauða krossins í fyrsta skipti og framvísa örorkukorti frá Tryggingastofnun ríkisins. Sjúkrastofnanir greiða ýmist fast gjald eða kílómetragjald, kr. 285.- pr. km.

Gjald fyrir sjúkraflutning einstaklings er ákveðið í reglugerð sem velferðarráðuneytið setur á grundvelli laga nr. 1182/2013. Nánari upplýsingar um sjúkratryggingar má finna á vefslóð Tryggingastofnunar ríkisins http://www.tr.is.

Skráning sjúkraflutninga á landsvísu er samræmd hjá Neyðarlínunni samkvæmt fyrirmælum landlæknis. Neyðarlínan skráir í dag alla flutninga á landsvísu og sendir upplýsingar á rafrænu formi til Rauða krossins til þess að unnt sé að innheimta reikninga vegna sjúkraflutninga. Upplýsingarnar sem starfsfólk Rauða krossins fær eru um hver sé fluttur, hvaðan og hvert, hver eigi að greiða og heimilisfang viðkomandi. Aðrar persónuupplýsingar um sjúkling fylgja ekki.

Margar félagsdeildir Rauða krossins víða um land komu að sjúkraflutningum um árabil, allt frá upphafi sjúkrabílarekstrar á Íslandi. Þann 1. janúar 1998 færðist reksturinn hins vegar frá deildunum yfir í sérstaka rekstrareiningu sem heitir "Sjúkrabílasjóður Rauða krossins". Rauði krossinn á Íslandi á og hefur yfirumsjón með sjúkrabílaflota landins samkvæmt samningi við Sjúkratryggingar Íslands. Í því felst að Rauði krossinn er eigandi og annast innkaup á sjúkrabílum auk þess að reka bifreiðarnar og tækjabúnað til sjúkraflutninga. Í dag eru bifreiðarnar 84 talsins (2022).