Almennar fréttir
„Við verðum að brýna raustina“
13. maí 2025
Líklegt er að tímabil ófriðar og sundrungar verði viðvarandi um nokkurt skeið, skrifar Silja Bára R. Ómarsdóttir, formaður Rauða krossins, í ávarpi sínu í nýútkominni ársskýrslu félagsins. „Verulega hefur dregið úr framlögum ríkja til mannúðargeirans á meðan framlögum til varnarmála og hergagnaframleiðslu vex fiskur um hrygg.“
Silja Bára R. Ómarsdóttir, formaður Rauða krossins á Íslandi, skrifar:
Rauði krossinn hefur staðið vörð um mannúð í áraraðir, hér á Íslandi í heila öld og á alþjóðavettvangi í hálfa aðra öld. Við sem erum alin upp í skugga kalda stríðsins áttum ekki öðru að venjast en að yfir heiminum grúfði kjarnorkuvá.
Stórveldaspennan hvarf þó skyndilega undir lok níunda áratugar síðustu aldar og heimsmyndin breyttist hratt í kjölfarið. Þær fylltu mörg okkar von um að alþjóðasamfélagið væri á betri leið og friður myndi ríkja til lengri tíma.
Óveðurský voru þó fljót að hrannast upp, stríðin á Balkanskaga minntu harkalega á að þjóðernishreinsanir væru ekki hættar að eiga sér stað og settu kynbundið ofbeldi í átökum á dagskrá alþjóðastofnana. Átökum á milli ríkja fækkaði en átök innan landamæra ríkja urðu meira áberandi.
Nú eru endalok kalda stríðsins, og sú bjartsýni um framtíðina sem þeim fylgdu, orðin fjarlæg minning og líklegt er að tímabil ófriðar og sundrungar verði viðvarandi um nokkurt skeið. Víglínurnar eru þó óskýrar og á köflum óvæntar, þær snerta bæði landamæri og hugmyndafræði.
Stofnanir og samtök sem starfa í mannúðargeiranum fara ekki varhluta af þessari þróun. Verulega hefur dregið úr framlögum ríkja til mannúðargeirans á meðan framlögum til varnarmála og hergagnaframleiðslu vex fiskur um hrygg.
Ýmis teikn eru á lofti um að stofnanir og samtök sem hafa notið virðingar og verndar alþjóðasamfélagsins um langt skeið eigi undir högg að sækja. Vísindastofnanir, háskólar og alþjóðastofnanir sem vinna að útbreiðslu vísinda, þekkingar og heilbrigðis hafa misst fyrri stöðu sína í baráttu við gervivísindi og upplýsingaóreiðu. Sama gildir um mannúðarstofnanir sem hafa mannúð, óhlutdrægni og hlutleysi að leiðarljósi.
Alþjóðahreyfing Rauða krossins og Rauða hálfmánans hefur orðið fyrir miklum áföllum á síðustu árum. Sjúkraflutningafólk og annað hjálparstarfsfólk hreyfingarinnar er svívirt og myrt við störf sín. Táknin okkar sem notið hafa virðingar alþjóðasamfélagsins síðustu 160 ár veita ekki sömu vernd og öryggi og þau hafa gert áður.
Rauði krossinn á Íslandi hefur verið sterkur bakhjarl fyrir íslenskt samfélag í 100 ár. Sömuleiðis höfum við staðið þétt við bakið á systurfélögum okkar víða um heim, Alþjóðasambandi Rauða krossins og Rauða hálfmánans og Alþjóðaráði Rauða krossins. Framlag okkar er ekki einungis metið í fjármagni, heldur tölum við máli mannúðar, gegn sundrungu og óréttlæti.
Á tímum sem þessum getum við ekki staðið þögul hjá. Við verðum að brýna raustina og láta í okkur heyra, hvar sem færi gefst. Ég hvet allt Rauða kross fólk á Íslandi til að taka höndum saman. Finnum nýjar leiðir til fjáröflunar. Finnum nýjar leiðir til að láta að okkur kveða. Finnum nýjar leiðir til að spyrna við fótum og efla og styrkja Rauða krossinn, öllum jarðarbúum til heilla.
Lestu ársskýrslu Rauða krossins á Íslandi hér.
Fréttir af starfinu
Fréttayfirlit
„Neyðarástandið er hvergi nærri á enda“
Alþjóðastarf 26. janúar 2026„Meirihluti fólksins á Gaza býr enn við skelfilegar aðstæður,“ segir Gísli Rafn Ólafsson, framkvæmdastjóri Rauða krossins á Íslandi. „Byggingar eru enn rústir einar. Fjölskyldur syrgja enn ástvini. Margt af því sem þær þekktu áður er horfið. Hreyfing Rauða krossins og Rauða hálfmánans er staðráðin í að halda aðstoð sinni áfram.“
Aldrei fleiri samtöl vegna sjálfsvígshugsana
Innanlandsstarf 22. janúar 2026„Þrátt fyrir að hafa reglulega yfir árið tekið saman tölur um fjölda sjálfsvígssamtala sem berast 1717, og vera meðvituð um að samtölin hafa verið að þyngjast og verða alvarlegri, þá er okkur brugðið yfir heildarsamantekt ársins,“ segir Elfa Dögg S. Leifsdóttir, sálfræðingur og teymisstjóri heilbrigðisverkefna hjá Rauða krossinum.
Þróunarsamvinna eflir öryggi og varnir Íslands
Almennar fréttir 21. janúar 2026„Þróunarsamvinna er grundvöllur friðar, stöðugleika, trausts og öryggis í heiminum,“ skrifa framkvæmdastjórar sex mannúðarfélaga. „Brýnt er að stefna Íslands í varnar- og öryggismálum taki mið af því og að litið verði á öfluga þróunarsamvinnu sem hluta af öryggishagsmunum Íslands.“